Zdrada polskiej racji stanu w zakresie bezpieczeństwa żywnościowego, zdrowia obywateli, ochrony rolników, prawa rolnego i środowiska.
Trzeba to jasno powiedzieć: było to głosowanie nad odrzuceniem rozporządzenia o roślinach NGT. Brak większości umożliwił jego przyjęcie i wejście w życie. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady jest aktem prawa unijnego o bezpośrednim skutku — po uchwaleniu automatycznie staje się częścią prawa każdego państwa członkowskiego, niezależnie od konsekwencji dla jego obywateli. Dlatego polscy europosłowie, którzy nie poparli odrzucenia, ponoszą polityczną odpowiedzialność za otwarcie drogi do deregulacji NGT.
Przypominamy: deregulacja NGT oznacza legalizację uwolnienia do środowiska (poprzez rolnictwo i żywność) opatentowanych, genetycznie zmodyfikowanych roślin uprawnych NGT – zwanych nowymi GMO – bez obowiązku spełniania przez nie zawartych w prawie UE warunków bezpieczeństwa dla ludzi i środowiska (dotyczyć to ma ok. 94% roślin NGT). Czyli bez obowiązku uprzedniego przeprowadzania analiz ich ryzyka dla zdrowia i środowiska, a następnie bez ich monitorowania i etykietowania żywności.
17 czerwca 2026 r. Parlament Europejski głosował nad wnioskiem o odrzucenie stanowiska Rady w sprawie rozporządzenia dotyczącego roślin uzyskanych za pomocą nowych technik genomowych (NGT). Była to ostatnia realna możliwość zatrzymania tej regulacji.
Wniosek o odrzucenie wynikał z poważnych zastrzeżeń: naruszenia zasady ostrożności, braku pełnej oceny ryzyka, braku identyfikowalności, monitorowania i etykietowania, zagrożeń dla rolnictwa ekologicznego i wolnego od GMO, ryzyka skażenia upraw i środowiska naturalnego oraz patentowej zależności rolników od korporacji biotechnologicznych.
Zastrzeżenia te były wielokrotnie podnoszone również przez Stowarzyszenie Polska Wolna od GMO w interwencjach kierowanych do premiera i poszczególnych ministrów rządu polskiego, do wojewódzkich władz samorządowych, do Komisji Europejskiej, do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich i w końcu do europosłów.
Parlament Europejski wycofał się z własnych postulatów
W 2024 r. PE domagał się obowiązkowego oznakowania produktów NGT i zakazu patentowania nasion. Dzisiejsze rozporządzenie nie spełnia żadnego z tych postulatów. Oznacza to polityczne wycofanie się z podstawowych zabezpieczeń, których wcześniej żądano w imieniu rolników i konsumentów.
Europosłowie dopuścili się pogwałcenia zasady ostrożności i prawa obywateli do wyboru, dopuszczając do obrotu rośliny NGT traktowane jako równoważne z konwencjonalnymi na podstawie sztucznych i naukowo wadliwych kryteriów. Według analiz krytycznych nawet 94% roślin NGT będzie mogło spełnić te sztuczne kryteria, a w konsekwencji być dopuszczonymi do stosowania bez pełnej oceny ryzyka, monitoringu i etykietowania.
Szczegółowe uzasadnienie tych zarzutów przedstawia raport „Fakty, mity i prawda na temat NGT (nowych GMO)” dostępny na stronie Do Prawdy (https://doprawdy.info/2026/02/fakty-mity-i-prawda-na-temat-ngt-nowego-gmo/).
Swoją decyzją Parlament Europejski zwrócił się przeciwko europejskim rolnikom i konsumentom — a więc przeciwko własnym wyborcom.
Odpowiedzialność polskiego rządu i Ministra Rolnictwa
Szczególnej odpowiedzialności nie można zdjąć z Ministra Rolnictwa Stefana Krajewskiego i jego zespołu negocjacyjnego. W końcowej fazie prac na poziomie UE — podczas tzw. „polskiej prezydencji” — polscy negocjatorzy nie tylko zaakceptowali, ale współtworzyli rozwiązania dotyczące patentów NGT, zgodne z oczekiwaniami Komisji Europejskiej i korporacji biotechnologicznych.
W efekcie Polska nie będzie miała narzędzi prawnych, aby blokować patentowe zawłaszczenie roślin, nasion, cech biologicznych i materiału uzyskanego nowymi technikami genomowymi (NGT), które wielu naukowców określa jako „polityczną odmianę GMO”.
Zamiast postawić warunek: „żadnej deregulacji NGT bez zakazu patentowania materiału biologicznego”, polski resort rolnictwa dopuścił do przyjęcia zapisów korzystnych dla korporacji, a nie dla polskich rolników. Skandaliczne jest przedstawianie tego jako „sukcesu negocjacyjnego”.
Odejście od polskiej polityki GMO i naruszenie racji stanu
Przyjęcie rozporządzenia NGT oznacza odejście od dotychczasowej polskiej polityki GMO. Stanowisko Rządu RP z 18 listopada 2008 r. zakładało dążenie do statusu kraju wolnego od GMO oraz sprzeciw wobec wprowadzania nowych GMO do obrotu w UE.
Deregulacja NGT i postawa polskich przedstawicieli są sprzeczne z tą linią. W naszej ocenie jest to zdrada polskiej racji stanu w zakresie bezpieczeństwa żywnościowego, zdrowia obywateli, ochrony rolników, prawa rolnego i środowiska.
To nie koniec. To początek polskiego etapu odpowiedzialności za NGT.
Stowarzyszenie Polska Wolna od GMO będzie domagać się:
- Odpowiedzialności polskich europosłów za głosowanie z 17 czerwca 2026 r.;
- Publicznych wyjaśnień Ministra Rolnictwa w sprawie patentów NGT;
- Stanowiska Rządu RP wobec skutków rozporządzenia;
- Oceny zgodności stosowania NGT w Polsce z Konstytucją RP;
- Mobilizacji organizacji rolniczych, konsumenckich, ekologicznych i producentów żywności wolnej od GMO;
- Dalszych działań prawnych na poziomie krajowym i europejskim.
- Wprowadzenia ustawowego zakazu NGT w Polsce… – nie musimy być cały czas na kolanach przed UE/KE.
Rozporządzenie NGT nie może zostać biernie przyjęte jako fakt dokonany. Konieczne jest przeniesienie sprawy na grunt polski: debata publiczna, interwencje organizacji, pytania do rządu, stanowiska parlamentarzystów, analiza konstytucyjna i działania prawne.
Wezwanie do współpracy
Zwracamy się do: dziennikarzy, rolników, konsumentów, organizacji społecznych, prawników, naukowców, lekarzy, producentów żywności i środowisk ekologicznych: potrzebujemy Państwa wsparcia w budowaniu krajowego frontu sprzeciwu wobec skutków deregulacji NGT.
Stawką jest:
- prawo konsumentów do informacji,
- bezpieczeństwo żywnościowe,
- ochrona polskich rolników,
- własność gospodarstw rodzinnych,
- niezależne nasiennictwo,
- rolnictwo ekologiczne,
- możliwość utrzymania wytwarzania żywności wolnej od GMO/NGT.
Dokumenty interwencyjne Stowarzyszenia Polska Wolna od GMO dostępne są na stronie: 👉 https://www.polskawolnaodgmo.org/ngt-complaint-pl/
Głosowanie polskich europosłów, z imiennym wykazem, omówione jest na stronie https://doprawdy.info/2026/07/raport/.
Stowarzyszenie Polska Wolna od GMO
oraz
Koalicja TAK dla Żywności od Polskich Rolników
